Paź
09
2011

Zweryfikować kryterium dochodowe cd.

Przypominam, że zadaniem pomocy społecznej jest także zapobieganie wystąpieniom sytuacji z obszaru ryzyka socjalnego przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia najbardziej zagrożonych niedostatkiem osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem.
Ważne są tu rozwiązania formalne, które już wchodzą w życie. Ich zastosowanie powinno przyczynić się do poprawy życia także osób otrzymujących zasiłki stałe. M.in.: wychodząc naprzeciw oczekiwaniom specjalistów pracujących z osobami psychicznie chorymi, wydłużony został okres korzystania z miejsca całodobowego w ośrodkach wsparcia dla osób psychicznie chorych do 3, a w uzasadnionych przypadkach nawet do 6 m-cy, jednak okres pobytu w ciągu roku nie może być dłuższy niż 8 m-cy; umożliwiono prowadzenie rodzinnego domu pomocy społecznej przeznaczonego dla osób niepełnosprawnych (w szczególności z niepełnosprawnością intelektualną) – osoba (rodzina) opiekując się swoim niepełnosprawnym członkiem rodziny może opiekować się także innymi osobami niepełnosprawnymi i otrzymywać na ten cel środki z budżetu samorządu.
Trwają jeszcze prace nad przepisami w zakresie mieszkań chronionych, tak aby podmioty mogące prowadzić mieszkania chronione były zainteresowane rozwijaniem i utrzymywaniem tej formy pomocy. Konieczne jest tu określenie w drodze rozporządzenia rodzaju i zakresu wsparcia świadczonego w mieszkaniach chronionych oraz warunków kierowania do nich i w nich przebywania.
Warto też wspomnieć, że z początkiem 2015 r. ośrodek pomocy społecznej ma zatrudniać pracowników socjalnych proporcjonalnie do liczby ludności gminy - jeden pracownik socjalny zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy na 2 tys. mieszkańców lub jeden pracownik socjalny zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy na nie więcej niż 50 rodzin i osób samotnie gospodarujących.
Podjęta też próbę oddzielenia pracy administracyjnej ośrodka pomocy społecznej od zadań, do których został on powołany tj. wykonywania profesjonalnej pracy socjalnej. Ma to umożliwić tworzenia zespołów realizujących zadania w zakresie pracy socjalnej i integracji społecznej. W skład zespołu może wchodzić co najmniej trzech pracowników socjalnych, przy czym istnieje możliwość zatrudniania w zespołach innych specjalistów pracujących na rzecz poprawy sytuacji osób i rodzin.
Jednak przezwyciężanie skutków biedy jest wyjątkowo trudne, bowiem instytucje odpowiedzialne za pomoc społeczną nie dysponują wystarczającymi funduszami na ten cel, a to zmusza je do ograniczania pomocy do sytuacji najbardziej drastycznych.
Ale pomoc nie ustaje - podejmowane są działania, aby bieda w Polsce nie stała się wielkim społecznym problemem, pomimo ogólnoświatowego kryzysu finansowego, pomimo konieczności podejmowania wielu konkurencyjnych decyzji w zakresie polityki społecznej, pomimo zmagań z narastającym rozwarstwieniem społecznym po roku 1989, oraz pomimo skutków zmian ustrojowych związanych z przejściem do gospodarki społeczno-rynkowej. Jednak do zrobienia pozostało wiele.
Szacuje się, że obecnie w Polsce odsetek ludności żyjącej w gospodarstwach domowych o dochodach poniżej minimum egzystencji waha się w granicach 6% populacji kraju. Instytucje pomocowe obejmują bezpośrednim wsparciem prawie 6%, a pośrednim (odsetek osób w rodzinach świadczeniobiorców) prawie 10% populacji. Tak więc działania pomocy społecznej obejmują ogromną liczbę osób: według sprawozdania za rok 2010 - osób, którym decyzją udzielono pomocy było 2 085 495, żyły one w 1 327 992 rodzinach, przy czym liczba osób w tych rodzinach wynosiła ogółem 3 681 464 osób.
Kończąc, za MPiPS, wyjaśniam, bowiem wiele osób mnie o to prosiło, że zgodnie z ustawą o pomocy społecznej, za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o: miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych; składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu w NFZ oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach; kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób. Do tak ustalonego dochodu nie wlicza się: jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego; zasiłku celowego; pomocy materialnej mającej charakter socjalny albo motywacyjny, przyznawanej na podstawie przepisów o systemie oświaty; wartości świadczenia w naturze; świadczenia przysługującego osobie bezrobotnej na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z tytułu wykonywania prac społecznie użytecznych.
Zwracam tu uwagę, były z tym jakieś problemy, że w świetle obowiązujących przepisów nie jest jednorazowym świadczeniem socjalnym dodatek mieszkaniowy, przyznawany na podstawie ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Nie ma więc podstaw prawnych, aby jego kwotę wyłączyć z dochodu rodziny lub osoby samotnie gospodarującej. Jeżeli dodatek przyznawany jest na dwie osoby wspólnie zamieszkujące, ale wspólnie nie gospodarujące, kwota tego dodatku powinna być podzielona na pół i do dochodu osoby ubiegającej się o świadczenie powinna być wliczona połowa kwoty dodatku mieszkaniowego.
Sumując. Rozumiem stanowisko przedstawicieli Rządu, szczególnie w aspekcie finansów Państwa, dotyczące kryteriów dochodowych uprawniających do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej. Ale zgody mojej na to nie ma. Nie ma zgody na to, by w kraju mieniącym się demokratycznym, który ma w Konstytucji zapisaną zasadę społecznego solidaryzmu, były osoby, cale grupy społeczne, które żyją na granicy egzystencji – bez jednego ciepłego posiłku dziennie, bez zabezpieczenia dachu nad głową.

Elżbieta Zakrzewska